Wat is speltherapie?
Speltherapie is een vorm van psychotherapie voor kinderen waarin een kind via spel hulp krijgt bij wat het dwarszit. Via spel kan een kind op een natuurlijke manier laten zien wat het voelt en meemaakt, ook als het daar nog geen woorden voor heeft.
Voor volwassenen is praten de gewoonste manier om iets te verwerken. Voor kinderen is dat spelen. Spel is de taal waarin zij de wereld ontdekken en begrijpen. Een kind dat iets naars heeft meegemaakt, speelt het vaak na. Met poppetjes, auto's, in de zandbak of in een rollenspel. Zo krijgt het grip op wat er gebeurd is.
In speltherapie gebruiken we die kracht bewust. De behandelaar kijkt mee, sluit aan bij het spel en benoemt soms wat het kind lijkt te voelen. Zo voelt een kind zich gezien. Langzaam ontstaat er ruimte om moeilijke gevoelens te verwerken en nieuwe manieren te vinden om ermee om te gaan.
Waarom spel werkt
Veel kinderen vinden het lastig om gevoelens onder woorden te brengen. Een vraag als "Hoe voel je je?" levert vaak een schouderophalen op. Spel brengt emoties en gedachten aan het licht die anders verborgen blijven. Bovendien voelt spelen veilig. Een kind houdt zelf de regie, en dat geeft vertrouwen. Daardoor durft het in spel dingen te laten zien die het in een gesprek nooit zou zeggen.
Herken je dit bij je kind?
Elk kind heeft weleens een moeilijke periode. Maakt jouw kind al langere tijd een van deze signalen door? Dan kan speltherapie helpen:
- Je kind is vaak angstig, schrikachtig of heeft veel zorgen.
- Je kind heeft driftbuien of is snel boos.
- Je kind trekt zich terug en speelt weinig met andere kinderen.
- Je kind slaapt slecht of heeft vaak nachtmerries.
- Je kind heeft iets ingrijpends meegemaakt, zoals een scheiding, verlies of een ziekenhuisopname.
- Je kind wordt gepest of heeft moeite in sociale contacten.
- Je kind praat niet over wat het dwarszit, terwijl je merkt dat er iets is.
- Je kind heeft weinig zelfvertrouwen of zegt vaak negatieve dingen over zichzelf.
Voor wie is speltherapie geschikt?
Speltherapie is vooral bedoeld voor jonge kinderen en kinderen in de basisschoolleeftijd. Het past bij kinderen die emotioneel uit balans zijn en niet goed over hun gevoelens kunnen praten. Bijvoorbeeld na trauma of een nare ervaring, bij angst en zorgen, bij onzekerheid of bij problemen met vriendjes.
We kijken altijd naar wat bij jouw kind past. We zetten de praktische tools in die aansluiten bij het karakter en de leeftijd van je kind. Soms combineren we speltherapie met een andere aanpak. Heeft je kind een duidelijke nare herinnering, dan kan EMDR helpen. Lees meer over EMDR voor kinderen van 6 tot 12 jaar of EMDR voor peuters en kleuters.
De rol van ouders
Ouders zijn de belangrijkste mensen in het leven van een kind. Daarom betrekken we je goed bij de speltherapie. Naast de sessies met je kind zijn er oudergesprekken. Daarin vertellen we wat we zien en bespreken we hoe je je kind thuis kunt steunen. Merk je dat het gedrag van je kind veel bij jou oproept? Dan kan spiegeltherapie een waardevolle aanvulling zijn.
Wanneer is andere hulp beter?
Speltherapie past niet bij elke situatie. Is er sprake van acuut gevaar, onveiligheid thuis of ernstige psychiatrische klachten? Dan is eerst andere hulp nodig, via je huisarts, de GGZ of Veilig Thuis. In de intake bespreken we samen wat je kind nodig heeft.
Hoe verloopt speltherapie?
Elk kind is anders, dus elke behandeling ook. Meestal ziet het verloop er zo uit:
- Aanmelden. Je meldt je kind aan via het formulier, telefonisch of via WhatsApp. Er is geen wachtlijst en je hebt geen verwijsbrief nodig.
- Kennismaking. We nemen contact met je op om kort de hulpvraag te bespreken. Binnen 3 weken heb je zicht op een intake.
- Intake met ouders. Je vertelt wat je ziet bij je kind, wat er is gebeurd en wat je hoopt. Zo krijgen we een goed beeld.
- Kennismaken met je kind. Je kind maakt in een ontspannen sfeer kennis met de behandelaar en de speelruimte.
- Spelsessies. Je kind speelt in een veilige omgeving. De behandelaar observeert, speelt mee waar dat helpt en ondersteunt waar nodig. Je kind bepaalt het tempo.
- Oudergesprekken. Tussendoor bespreken we met jou hoe het gaat en wat je thuis kunt doen.
- Evaluatie en afronding. Samen kijken we wat er veranderd is en hoe je kind het geleerde vasthoudt.
We zetten speltherapie soms in samen met de WEEBER®-methode. Die methode hebben we zelf ontwikkeld vanuit onze praktijkervaring. Ze combineert meerdere therapievormen in één sessie.
Wat levert speltherapie op?
Door speltherapie groeit een kind en wordt het emotioneel steviger. Wat ouders bijvoorbeeld merken:
- Hun kind uit gevoelens vaker in woorden of op een rustige manier.
- Er zijn minder driftbuien en minder angst.
- Hun kind slaapt beter en is meer ontspannen.
- Hun kind maakt makkelijker contact met andere kinderen.
- Hun kind voelt zich zekerder en meer zichzelf.
Sommige kinderen laten snel vooruitgang zien. Anderen hebben meer tijd nodig om zich open te stellen. Dat is normaal. We volgen het tempo van je kind.
Speltherapie in de praktijk
De spelsessies vinden plaats in onze praktijk. We hebben drie praktijken: Zwaagdijk-Oost (Zaadmarkt 2B), Zwaagdijk-West (Zwaagdijk 424 G) en Tuitjenhorn (Oostwal 2). Gezinnen uit heel Noord-Holland en West-Friesland komen hier naartoe.
Spel werkt het best als je kind echt in de speelruimte is. Oudergesprekken kunnen wel via online therapie, met een beveiligde videoverbinding. Dat is handig als het lastig is om samen naar de praktijk te komen.
Kosten en vergoeding van speltherapie
Wat speltherapie kost, hangt vooral af van het aantal sessies en oudergesprekken. JongStressVRIJ is een particuliere praktijk. De basisverzekering vergoedt de behandeling daarom niet. Soms vergoedt een aanvullende verzekering de kosten geheel of gedeeltelijk. Dat verschilt per polis.
Zo werken we zonder diagnoses, zonder labels en zonder wachtlijst. Er komt ook geen dossier over je kind bij de zorgverzekeraar. De actuele tarieven vind je op de pagina investering en tarieven.
Veelgestelde vragen over speltherapie
Voor welke kinderen is speltherapie geschikt?
Speltherapie past bij kinderen die moeite hebben om over hun gevoelens te praten. Denk aan kinderen die iets ingrijpends hebben meegemaakt, die onzeker of angstig zijn, of die moeite hebben met andere kinderen. Spelen is voor hen de meest vanzelfsprekende manier om zich te uiten. In de intake kijken we samen of speltherapie bij jouw kind past.
Hoe werkt speltherapie precies?
Je kind speelt in een veilige speelruimte met materiaal als poppen, dieren, auto's, een zandbak of tekenspullen. De behandelaar kijkt mee, sluit aan en helpt waar nodig. In het spel komen gevoelens en gedachten naar boven die je kind moeilijk onder woorden kan brengen. Zo kan het die verwerken en nieuwe manieren leren om ermee om te gaan.
Hoe snel merk je effect van speltherapie?
Dat hangt af van je kind en de situatie. Sommige kinderen laten na een paar sessies al verandering zien. Anderen hebben meer tijd nodig om zich veilig te voelen en zich open te stellen. Dat is geen slecht teken. We evalueren regelmatig met jou en bespreken samen hoe het gaat en of er iets anders nodig is.
Wat kan ik als ouder verwachten?
Je kunt verwachten dat je goed op de hoogte blijft via oudergesprekken. Je krijgt tips om je kind thuis te steunen. Vaak zie je dat je kind emoties makkelijker laat zien en beter leert omgaan met lastige gevoelens. Soms wordt het eerst even wat onrustiger, omdat er dingen loskomen. Ook dat bespreken we samen.
Ben ik als ouder bij de spelsessies aanwezig?
Meestal speelt je kind alleen met de behandelaar. Zo heeft het een eigen, veilige plek. Bij jonge kinderen of in het begin kan het fijn zijn dat je even blijft. Dat stemmen we af op je kind. Wat je kind in de sessies laat zien, bespreken we met jou in de oudergesprekken, met respect voor de privacy van je kind.
Is speltherapie ook voor volwassenen?
Speltherapie is vooral bedoeld voor kinderen. Ook volwassenen kunnen veel hebben aan ervaringsgerichte werkvormen waarin niet alles via praten gaat. Voor hen zetten we andere vormen in, bijvoorbeeld in combinatie met de WEEBER®-methode. In de intake kijken we welke aanpak bij jou past.
Starten met speltherapie?
Wil je je kind helpen om weer lekker in zijn of haar vel te zitten? Meld je aan via het formulier, bel 0226 791234, stuur een WhatsApp naar 06 25395536 of mail naar info@jongstressvrij.nl. We nemen contact met je op en binnen 3 weken heb je zicht op een intake.
Speltherapie in de buurt
Onze praktijken liggen in West-Friesland en de regio Alkmaar. Lees meer over een psycholoog in Zwaagdijk, Tuitjenhorn, Hoorn of Alkmaar.