Wat is ACT therapie?
ACT therapie (Acceptance and Commitment Therapy) is een goed onderzochte behandeling die je leert de strijd met lastige gedachten en gevoelens op te geven. De energie die dat oplevert, steek je in wat voor jou waardevol is.
ACT hoort bij de zogeheten derde generatie gedragstherapie. De naam vat het samen: accepteren en je inzetten. Je laat toe wat er is, ook als het pijn doet. En je zet stappen naar het leven dat je wilt leiden, ook als het tegenzit.
Het idee achter ACT is dat de strijd tegen nare gedachten en gevoelens zelf veel ellende veroorzaakt. Wie een gedachte probeert te onderdrukken, geeft haar juist meer aandacht. In ACT leer je gedachten te observeren zonder erin mee te gaan. Ze mogen er zijn, maar ze bepalen niet langer wat je doet.
De zes kernprocessen van ACT
ACT werkt met zes processen die samen ook wel de hexaflex heten. Samen vergroten ze je psychologische flexibiliteit: het vermogen om open te staan voor wat je ervaart en toch te doen wat voor jou telt.
- Acceptatie: gevoelens toelaten, ook als ze ongemakkelijk zijn, in plaats van ze weg te duwen.
- Defusie: een gedachte zien als een gedachte, niet als de waarheid.
- Contact met het hier en nu: met je aandacht bij dit moment zijn, ook wel mindfulness.
- Zelf als context: merken dat jij groter bent dan wat er door je hoofd gaat.
- Waarden: ontdekken waar het jou in het leven echt om gaat.
- Toegewijd handelen: in kleine, haalbare stappen doen wat bij die waarden past.
Een veelgebruikte oefening bij defusie is je gedachte herhalen met "ik merk dat ik denk dat..." ervoor. "Ik ben een mislukking" wordt dan "ik merk dat ik denk dat ik een mislukking ben". Dat lijkt een klein verschil. Toch voelt het vaak al lichter.
Voor wie is ACT therapie geschikt?
ACT past bij veel verschillende klachten, en je hebt er geen diagnose voor nodig. Het helpt mensen met stevige psychische problemen, maar ook mensen die gewoon merken dat ze vastzitten.
Heb je al eerder therapie gehad en val je toch telkens terug in oude patronen? Ook dan kan ACT helpen. Deze aanpak richt zich niet in de eerste plaats op het wegnemen van klachten. Ze richt zich op ruimte, zodat klachten je leven minder bepalen. Juist daardoor nemen klachten bij veel mensen ook af.
Klachten waarbij ACT vaak helpt
- Angst en paniek, zoals bang zijn voor de angst zelf.
- Burn-out of overspannen zijn.
- Somberheid en depressieve gevoelens.
- Piekeren en stress die maar niet weggaan.
- Perfectionisme en bang zijn om te falen.
- Moeilijk nee kunnen zeggen.
- Onzekerheid of angst in sociale situaties.
- Lichamelijke klachten die blijven, waarbij ook emoties een rol spelen.
Hoe verloopt ACT therapie bij JongStressVRIJ?
- Aanmelden. Je meldt je aan via het formulier, telefonisch of via WhatsApp. Een verwijsbrief is niet nodig.
- Intake. We nemen contact met je op en binnen 3 weken heb je zicht op een intake. In dat gesprek hoor je of ACT aansluit bij wat jij nodig hebt.
- Je waarden verkennen. We onderzoeken wat voor jou echt belangrijk is, in relaties, werk, gezondheid en vrije tijd.
- Sessies. Je hebt individuele sessies, die 60 minuten duren. Daarin oefen je veel: met beeldspraak, aandachtsoefeningen en opdrachten.
- Oefenen in je eigen leven. Wat je in de sessie leert, probeer je daarna thuis, op je werk of op school uit. Zo vindt de verandering niet alleen in de spreekkamer plaats.
- Evaluatie en afronding. We kijken regelmatig samen wat werkt en bespreken hoe je het geleerde vasthoudt.
Je werkt altijd met één vaste behandelaar. Geen wisselende gezichten en geen overdracht halverwege.
Hoe lang duurt ACT therapie?
Dat hangt af van je hulpvraag. Gaat het om één duidelijke klacht, bijvoorbeeld een bepaalde angst, dan zijn zes tot tien sessies soms al voldoende. Spelen de klachten al lang of is er meer aan de hand, dan neemt de behandeling meer tijd. Een sessie duurt 60 minuten. We bespreken de verwachte duur in de intake en evalueren onderweg.
ACT in combinatie met andere therapieën
We werken niet volgens een vast protocol. ACT combineren we vaak met elementen uit de WEEBER®-methode, die we zelf hebben ontwikkeld vanuit onze praktijkervaring. Die methode combineert meerdere therapievormen in één sessie. Ook EMDR therapie, cognitieve gedragstherapie of mindfulness kunnen deel uitmaken van je behandeling.
Wat levert ACT therapie op?
Wat mensen na een behandeling vaak vertellen:
- Ze hebben minder last van piekergedachten, ook als die nog langskomen.
- Ze vermijden minder en doen weer dingen die ze belangrijk vinden.
- Ze voelen meer rust, omdat de strijd in hun hoofd minder wordt.
- Ze weten beter wat ze willen en durven daar keuzes in te maken.
- Ze gaan milder met zichzelf om.
Het verloopt niet bij iedereen hetzelfde. Daarom passen we de aanpak aan als dat nodig is.
ACT bij JongStressVRIJ of in de reguliere GGZ
Wie ACT zoekt, komt vaak eerst bij de reguliere GGZ uit. Eerst een verwijsbrief van de huisarts, dan vaak lang wachten op een intake en daarna nog eens op de behandeling. Daarna volgt vaak een vast protocol, met weinig ruimte voor jouw eigen situatie.
Wij werken anders. Als particuliere praktijk betekent dat:
- Geen wachtlijst. Binnen 3 weken heb je zicht op een intake.
- Geen verwijsbrief nodig. Je meldt je zelf aan.
- Geen diagnose nodig. Hulp krijgen kan zonder label.
- Geen dossier bij je zorgverzekeraar.
- Eén vaste behandelaar, zonder overdrachtsmomenten.
- Een persoonlijke aanpak in plaats van een standaardprotocol.
Het nadeel is dat de basisverzekering onze sessies niet vergoedt. Voor veel mensen wegen de voordelen zwaarder: snel hulp, persoonlijke aandacht en niet maandenlang wachten terwijl het niet beter gaat.
ACT therapie op locatie of online
Waar je de sessies volgt, bepaal je zelf. We hebben drie praktijken. In Zwaagdijk-Oost (Zaadmarkt 2B) en Zwaagdijk-West (Zwaagdijk 424 G) ben je goed bereikbaar vanuit Hoorn, Enkhuizen, Medemblik en Purmerend. Onze praktijk aan de Oostwal 2 in Tuitjenhorn is handig vanuit Alkmaar, Heerhugowaard, Schagen, Den Helder en Bergen.
Reis je liever niet? Dan volg je ACT volledig via online therapie, met een beveiligde videoverbinding. De aandacht en de aanpak zijn hetzelfde als in de praktijk. Zo kun je vanuit heel Nederland bij ons terecht.
Kosten en vergoeding van ACT therapie
Wat ACT therapie kost, hangt af van het aantal sessies en de duur per sessie (60 minuten). JongStressVRIJ werkt niet samen met zorgverzekeraars, dus de basisverzekering vergoedt de behandeling niet. Die keuze maken we bewust: zo werken we zonder diagnoses, wachtlijsten en vaste protocollen. Het intakegesprek met een plan op maat kost €85. Daarna werk je met een pakket van 8 sessies (€1000, in drie termijnen te betalen), 10 sessies (€1250) of 12 sessies (€1500). Alle sessies duren 60 minuten.
Een aanvullende verzekering betaalt soms een deel van particuliere therapie terug. Vraag dat na bij je verzekeraar. De actuele tarieven vind je op de pagina investering en tarieven.
Veelgestelde vragen over ACT therapie
Wat is het verschil tussen ACT en cognitieve gedragstherapie?
Beide komen uit de gedragstherapie. Bij cognitieve gedragstherapie onderzoek en verander je negatieve gedachten. Bij ACT verander je de gedachte niet, maar je relatie ermee. ACT legt meer nadruk op acceptatie en leven vanuit je waarden. In de praktijk combineren we regelmatig elementen van beide, afhankelijk van wat bij jou past.
Hoeveel sessies ACT therapie heb ik nodig?
Dat is voor iedereen anders. Bij een enkelvoudige klacht kunnen zes tot tien sessies genoeg zijn. Bij complexere of langdurige klachten duurt het langer. In de intake maken we een eerste inschatting. Daarna evalueren we regelmatig samen, zodat je weet waar je staat en we kunnen bijsturen of afronden.
Is ACT therapie wetenschappelijk onderzocht?
Ja. Er is de afgelopen decennia veel internationaal onderzoek gedaan naar ACT. Het wordt onder meer ingezet bij angst, depressie, dwangklachten en chronische pijn. Dat betekent niet dat het voor iedereen even goed werkt. Daarom kijken we in de intake samen of ACT bij jouw hulpvraag past.
Kan ik ACT therapie combineren met andere behandelingen?
Ja, dat kan zeker. Afhankelijk van je hulpvraag combineren we ACT met EMDR, mindfulness, cognitieve gedragstherapie of de WEEBER®-methode. Zo werk je bijvoorbeeld eerst aan een nare herinnering en daarna aan ruimte voor wat er nog aan gedachten opkomt. We stemmen de aanpak altijd met je af.
Moet ik mijn klachten accepteren en er dan maar mee leven?
Nee. Acceptatie in ACT betekent niet dat je opgeeft of alles goed moet vinden. Het betekent dat je stopt met een strijd die je energie kost en weinig oplevert. Die energie gebruik je voor wat je belangrijk vindt. Veel mensen merken dat hun klachten daardoor juist minder ruimte innemen.
Hoe meld ik me aan voor ACT therapie?
Je meldt je aan via het aanmeldformulier, telefonisch op 0226 791234 of via WhatsApp op 06 25395536. Een verwijsbrief of lange vragenlijst vooraf is niet nodig. Daarna bellen of mailen we je om een eerste gesprek af te spreken. Binnen 3 weken heb je zicht op een intake.
Starten met ACT therapie?
Wil je minder vechten en meer leven? Meld je aan via het formulier, bel 0226 791234, stuur een WhatsApp naar 06 25395536 of mail naar info@jongstressvrij.nl. We denken met je mee over wat bij je past.
ACT therapie in jouw regio
Zoek je ACT therapie in Alkmaar of Heerhugowaard? Dan is onze praktijk in Tuitjenhorn dichtbij. Ook vanuit Schagen, Den Helder en Bergen kom je daar makkelijk.
Woon je in Hoorn, Enkhuizen of Medemblik? Dan kies je voor onze praktijken in Zwaagdijk-Oost of Zwaagdijk-West, midden in West-Friesland. Vanuit Purmerend kun je daar ook terecht, of je kiest voor online sessies.
Woon je verder weg in Nederland? Met online ACT therapie ben je overal welkom, zonder reistijd en zonder wachtlijst.